16
Mon, Jul

Khua Lian Kam Nih Japan Kaltermi Le Mg Nanda Te Karlak Ah A Cangmi A Dotdot: Zeitindah An I Rem?

Capar

Editor, The Chinland Post| 2017 May 3| Pu Khua Lian Kam sin in Kawlram tangka Sing 80 tluk pek in Japan ram i rianṭuan ding a kalmi hna lakah minung 15 cu Japan an phak hnu ah buaibainak chuakmi minung 8 karlak kongkau ah an irelrem kho cang.

Hi kong he pehtlai in, minung 15 lakah U Aung Naing Kyaw le U Nanda (Facebook ID: Mg Nanda) zohkhenhnak i a ummi minung 8 caah U Nanda nih Pu Khua Lian Kam @ Kam Kam sinah a halpiak hna i Kawlram tangka sing 100 pek in buaibainak an ngeimi cu kaphnih lungtlinnak in May 3 ah an daihter cang. Tu bantuk in daihnak an tuah khawhnak ah biakam bantukin a kaltertu simi Pu Kam Kam nih a kamh ning hna bantukin minung pakhat cio ah tangka a pek ṭhan hna tiah theih a si. 

Atu bantukin thil a canning kong he pehtlai in, The Chinland Post sin ah, Pu Khua Lian Kam nih, "Kei hi Puaisa ka si lo. Laimi ṭhanchonak ca tiin nu le pa nih an ka nawl i kanmah unau zong kan kalter ve an ka ti i ka cemhmi a si. Hi sipuaizi ka tuah lai i ka rumpi lai ka timi a si lo. Japan ah hawikom dawtu ka ngei i riantuan in luhnak (Working Visa) ka tuahpiak u tiah bawmh ka hal hna. Kan hun tuah tikah working visa hi a rauh lawng siloin a harmi thil a si caah Japan kan phak hnu tu in kan zuam ṭhan lai tiah kaphnih lungtling tein kan kalmi hi a si. Minung 15 an rat lio ahhin Kawlpa Aung Naing Kyaw sin ah idornak inn nan ka hlanpiak lai ka ti hna i Sing 100 man a Simi kha sing 3 hrawng ka pek hna. Kha Kawl hna kha an konglam ka theihbalmi an si lo. Anmah nih kan ap lawlaw law kanmah nih eiman le rian zong kan kawlpiak hna lai an ka ti i minung pakhat ah Japan Yen 100,000 cio an zapi 15 caah Japan Yen 1,500,000 ka pek hna. Sau deuh an hun um tikah rawl zong an pek setsai ti hna lo tikah rawlman zong ka pek thotho ko hna. Kawl a hawipa nih innman a rak hal hna. Nan pek khawhlo ahcun nan chuak dih lai an ti tikah minung 7 ka auh hna. Minung 8 a tangmi lakah 5 rian an hmu cang. Minung 3 cu ti khan rak um rih ko ka ti nain umnak man pek lo ahcun palek ah kan report hna lai ti bantuk a ti hna tikah phone kan ichawn i kan i si. Bia ṭhalo zong in kan i ti. Kei hi Japan Cozah he zong rian a ṭuanmi ka si a theih tikah tangka duh in hna a ka hnawh lengmang. Cu hnu ah minung 5 ca a tang rihmi cu kan pek lai ka ti tikah Facebook ah khati khan U Nanda nih a tuah lengmang mi a si. Thlacam bu zong nih doh len duh hlah a molhmi a si an ka ti. A sin a ummi minung 8 caah mi zuar (pyan-pe-suai) bantuk in Kawlram Ks. 10,000,000 (sing zakhat) na pek lai a timi kha a si" tiah a chim.

"Atu ka auhmi hna hi thlakhat visa (Temporary Visit) in a si i ka auh cangmi minung 30 an tling. A voikhatnak ah minung 15 (minung 11 Kawlram an kir ṭhan i minung 4 an tang), avoi hnihnak ah minung 10 (minung 2 Japan milu cazin zung nih pumpak zumhlo ruangah an khirh hna), avoi thumnak ah minung 6 an si. Atu Yangon ah visa a ngah ciami minung 4 an um rih. Nikum auhmi working visa ngei minung pathumli an um.  Cun, khirhmi 2 hna ca zong ah tangka kan khirh hna lai. Working visa zong kan zuam cuahmah lio a si. Visa kong ahcun annih zong an lungtling i theih dihmi a si. Sing 80 kan lakmi hna ahhin Japan phak hnu rian an hmuh hlan chung kan ibawmchan lai, kan zohkhenh hna lai ka timi a si.  Tutan U Nanda kha ka theihmi a si lo, Aung Naing Kyaw hawikom sawh a si. Inn ka hlanpiakmi hna sinah ka minung cu an um ko. U Nanda nih an inn hna ah a hruai thulh hna. Minung 8 caah sing 100 kha pe ning law a dai ko lai" tiah Pu Khua Lian Kam nih buainak a chuah a nihhnihnak ah The Chinland Post ah a chim. 

"Inn man caah Yen 20,000 cio a kan hal i cucu kan pek khawh lo caah U Kam sin ah kan i ṭhial lai tiah timhtuahnak kan ngeih lio ah hitihin kan buaimi a si. A dang kan tlamtling ko" tiah Pu Khua Lian Kam sin ummi Cung Lian Thang nih The Chinland Post ah a chim. 

Cun, "Working Visa in a kan auhmi asinain kan kal lai ah Working visa a ngah lo caah Japan kan phak hnu in kan tuahpiak hna lai a ti i zeihmanh a kan tuahpiakmi a um lo, zoh zong a kan zohkhenh lo" tiah Japan a hruaimi U Nanda sin um nih an chim. 

"Yangon, Japan Embassy nihcun rianṭuannak ee, tlawnnak ee tiin Visa kan pe hna lo. Kan pekmi cu voikhat le voihnih cung luhnak (Single Entry le Multiple Entry) ti lawng in a um. Voikhat kal ahhin thlakhat in thlathum chung cu pek a si. Zei kan pek hna zongah Visa man cu Ks. 33,700 lawng a si ko" tiah Japan Embassy Yangon nih The Chinland Post ah an chim. 

Hi kong ah Japan kalnak sianginn a dirhmi Salai Biak, Japanese Language Centre (Yangon) nih, " Japan kalnak kan tuahpiakmi hna hi tam deuh cu Tlawnnak visa le cawnnak visa deuh in a si i Japan working visa cu mifim thiam, rian a thiam ko timi lawng pekmi a si. Duh paoh in sawk khawh a si lo. Va Tlawnkainak sawh ahcun sing 10 in duhpaoh kal khawh a si. Japan an phanh hnu bel ah ṭha tein kan in zohkhenh rih hna lai ti belte ahcun sing 70-80 cu a dih khomi a si. Cun, Japan ah Inn kan hlang seh, kan um hrimhrim lai timi biakam tangka peknak (Sabaw) khi Japan ahcun khirh a um ballo tiah a chim."

Hi kong he pehtlai in Pu Khua Lian Kam nih, a pehtlaihmi U Aung Ngain Kyaw (a nupi Chin) nihcun, "Kam Kam cu ka rak theih balmi zong a si lo. Kawlram in minung 15 an ra lai i an umnak inn na ka tawlrelpiak lai tiah theihhngalh ballopi in phone in a rak ka chawnh. Japan cu minung 15 cu chimlo minung pahnih thum umnak hmanh a har tuk. Cu bantuk umter hmanh ah Japan ratnak a tuahpiaktu asiloah a autu nih a tawlrelmi si a hau. Theihbal hngalh ballo in zeitin dah kan tuahpiak khawh lai ka ti tikah na nupi kha chungkhat kan si ti men in a ka ti i a thaizing Yangon a va phan. A rat lai ah a tlamtling maw a ka ti rih. A rak phanhpi tik hna ah inn ngeitu Japan pa sinah an um lai tiah ihnakkhan pathum in ka khanpiak i cu an umnak man cu Kawlram tangka in Kyats sing 150 pek dingin hnatlaknak ngeih a si. Cu sing 150 hmanh cu voikhat i a pek khawh dih lo caah voi 3 in kan ṭhen i cuticun pek a si. Innhlan piak dah tilo cun eiman ee, rian kawlpiak ding timi hi kan hnatlakmi zong a si lo. Rian kawlnak ka theih caah na ka bawmh lai ti cu a ka ti nain ka ti khawh tawk in ka zuampiak. A thil tuahmi ka duh lo caah kan isi i keimah chawnh tilo in Nanda kha a chonh ṭhan. Inn ka hlanpiakmi ah Minung 15 a rak chiah hna. An eidin caah minung 7 caah Japan Yen 15,000 (Ks.180, 000) siseh, minung 8 caah Yen 5,000 (60,000) a zapi Yen 20,000 (Ks. 240, 000) hi ka bank account in a rak kuat hna. Innhlan timi cu kan theih cio bang ih-umnak, riahnak, eidinnak mah tein tawlrel a si ti cu theih dih si ko. A thil tuah a diklo caah ka zai hnawh i U Nanda sin ah aa ṭhial. Atu U Nanda nih a chim lenmi zong hi Tangka a ngah lai tiah kan timi a si lo. Sing 80 lak ṭung i Japan an phak tikah vaivuanh in a chiahmi hna hi kan aupimi a si" tiah U Aung Naing Kyaw nih The Chinland Post ah a chim. 

"Anih nih a auhmi hna sinah cun zeizong te keimah sin pek cia dih bantuk in a chim. A sin a ummi hna le ka sin ummi bia zeitik hmanh ah aa lo lo. An ṭihtuk. A sin an va phan le an bia a dang hoi. Visit in a rattermi hna hi Refugee sokter in um thainak lam khi tuahpiak cu a timh hna rua. Atu inn hlanpiakmi a ummi 8 lakah minung 5 cu rian ka kawlpiak khawh hna. A dang 3 caah eiman inn hlanman an buai ko. Chin hi 99% cu zumh nan tlak in kan hmuh hna i 1% i Kam Kam a rak telve khawh hi cu a poi tuk" tiah a biapeh ah a chim. Visa zong a ni karh a hauh caah a chung le minung 2 lawng a tuahpiak hna tiin ka theih" tiah a biapeh ah a chim.

Hi kong he pehtlai in U Nanda (Facebook bia a phuangtu) nih, "Kam Kam timi pa hi ka rak theih balmi zong a si lo. U Aung Naing Kyaw nih a ra ding minung 15 cu va don hna a ka ti le cu ahcun kan voikhatnak ton a si i, itheihternak kan ngei. Ka donnak zong ka motor te in dawtnak in manphalhlo in ka tuahpiakmi a si. Zei ka duhmi a um lo. Inn lawng rak ka zohpiak a ka ti caah inn ah ka chiahmi hna a si. A thaizing an eidin a um lo caah a thaizing cu rawl ka chumhpiak hna. Kawlram a rami nih an ka zohnak ahcun Rawlchumtu ding hlanmi hrawngin an ka zoh! Nih cu a chuak ngai! Hi bantuk thil a um tikah a thiltuahmi ka duh tilo. A thaizing eiding ta an ka ti tikah Eidin kong cu zeihmanh an kan pe lo, Inn hlanman lawng an kan pek tiah ka ti hna tikah cu ticun kan buai. Working visa in nan kal lai i nikhat ah sing 20 nan hmuh lai ti hrawng in a rak hruai hna rua tiah ka ruah.  Cun U Aung Naing Kyaw sinah minung pakhat caah cuzat tiin tangka a pek timi hi a silo. Facang tbk. a herhning in a cawkpiak hna dah tilo cun! Ka theihmi cu inntang um minung 7 caah Yen 15,000, cun inncung um minung 8 caah Yen 5,000 lawng ka theih. Minung 15 lakah 7 a auh hna i, 8 an tang. Cu hna caah innhlan man le eidinnak a herh caah cu minung 8 caah Kawlram in sing 100 na pek hna a hau tiah ka chimhpiak lenmi hna hi a si. Thil dik chuak seh ka ti caah aa pehtlai lomi ka chim hi a si" tiah The Chinland Post ah a chim. 

"Hika ka auhmi hna hi kanmah unau kan si ko. Kan i ceihhmai khawh a si. Nanda sin minung 8 caah U Nanda nih sing 100 a halpiakmi zong dawtnak in ka pek hna lai. Cu ka pek dingmi hna cu ka hlen hna ruang ah silo zawnruahnak in pekmi a si" tiah U Khua Lian Kam nih U Nanda te le minung 8 hna tonnak ah a chim.  

2017 May 3 ah Kaphnih tonnak le lungtlin hnatlaknak zong tlamtling tein an ngei. Cun, Saram bantuk in hrem an silonak zong pumpak cio nih Khua Lian Kam sin in Facebook ah bia an chim lawng silo in pakhat le pakhat i theihthiamlonak ruangah vawlei theih tiang thil a chuahmi a sinak kong chimnak zong an ngei. Pu Khua Lian Kam zong nih Laimi caah thil ṭhalo zeitik hmanh ah tuah kaa tim lo tiah a chim lawng siloin, U Nanda zong nih, amah pumpak nih umhutnak kong ah a tawlrelmi a sinak kong zong fiangte in a langhter han. 

Pu Khua Lian Kam cu Thantlang Peng Vomkua khuami a si i Japan ah kum 10 fai um in KL Amazing Company ah lutlai (CEO) a si. Laitlang zong ah company dirh in lam le Hotel sak aa tim cuahmahmi a si tiah kan theih.+++

Biakilh: Chinland Post nih Online Facebook cung in buaibainak a chuah in, nithum chung a cangmi ah sikhawh tawk dawi in tialmi a si.

 

BLOG COMMENTS POWERED BY DISQUS